Każdy z nas to zna. Otwierasz lodówkę, czujesz dziwny zapach, wyciągasz wędlinę albo warzywa, które dawno straciły jędrność, i lądują w koszu. Niby nic wielkiego, jeden pomidor czy kilka plasterków sera. Ale gdy zsumujemy to wszystko, robi się z tego potężna górka. Według danych Polskich Banków Żywności w Polsce marnuje się rocznie aż 4,8 miliona ton żywności. Co gorsza, aż 60% tego jedzenia ląduje w koszach w gospodarstwach domowych. Handel odpowiada zaledwie za 7% strat.
Skala problemu robi wrażenie, zwłaszcza gdy spojrzymy na statystyki bardziej obrazowo. Co sekundę w Polsce wyrzucane jest do kosza 150 kg dobrej żywności. Z kolei w czasie czytania standardowego artykułu w polskich domach marnuje się średnio 500 kg jedzenia. Czas więc zajrzeć do lodówki i sprawdzić, co zrobić, żeby nasze pieniądze nie psuły się na półkach.
Dlaczego tak dużo jedzenia ląduje w koszu?
Głównym grzechem jest gapienie się na daty ważności. Aż 60% przypadków wyrzucania jedzenia wynika z upływu terminu przydatności do spożycia. Często nie odróżniamy daty „należy spożyć do” od „należy spożyć do końca”. Ta pierwsza dotyczy produktów łatwo psujących się, jak surowe mięso czy ryby. Ta druga to zazwyczaj tylko sugerowana jakość, a kasza czy makaron są dobre do jedzenia długo po tej dacie.
Kolejne powody to zbyt duże zakupy i niewłaściwe przechowywanie, co odpowiada za 26% strat. Do tego dochodzi uznanie produktu za niesmaczny w 25% przypadków, zbyt duże porcje nakładane na talerze (18%), zła jakość jedzenia (17%) oraz brak pomysłów na wykorzystanie konkretnego produktu (10%). Co ciekawe, 63% Polaków przyznaje się do wyrzucania chleba, który jest najczęściej marnowanym produktem w naszych domach.
Małe zmiany, które ratują portfel
Przeciętny mieszkaniec Polski marnuje rocznie aż 126 kg żywności. Jeśli przeliczymy to na konkretne kwoty wydane w sklepach, okaże się, że co miesiąc wyrzucamy w błoto całkiem spore sumy. Jak temu zaradzić? Kluczem jest organizacja w kuchni i świadome trzymanie produktów w odpowiednich miejscach.
- Chleb najlepiej trzymać w lnianym worku lub papierowej torbie, a nie w plastikowej foliówce, w której błyskawicznie pleśnieje.
- Warzywa korzeniowe, takie jak marchew czy pietruszka, dłużej pożyją w szufladzie lodówki, jeśli wyjmiesz je z folii.
- Ziemniaki lubią ciemne, chłodne i suche miejsca, ale absolutnie nie lodówkę, bo w niskiej temperaturze skrobia zamienia się w cukier.
- Wędliny i mięso warto wyjąć ze sklepowej folii i przełożyć do szklanych lub plastikowych pojemników z pokrywką.
Co mówią sami Polacy o swoich nawykach?
Badania pokazują też pewne optymistyczne sygnały. 6% Polaków deklaruje wyrzucanie jedzenia kilka razy w tygodniu, 17% robi to raz w tygodniu, a 24% raz w miesiącu. Z kolei 27% wyrzuca jedzenie co najmniej kilka razy w miesiącu. Co ważne, widać powolną zmianę na lepsze. W okresie między rokiem 2023 a 2024 odsetek osób deklarujących wyrzucanie żywności spadł o 11 punktów procentowych.
To dowód na to, że powoli uczymy się planować posiłki i robić mądrzejsze zakupy. Zamiast kupować „na zapas” i pod wpływem promocji typu „trzy w cenie dwóch”, coraz częściej zaglądamy do spiżarni przed wyjściem do marketu. Dzięki temu w naszych portfelach zostaje więcej gotówki, a w koszach ląduje znacznie mniej dobrego jedzenia.
Czy ten tekst coś Ci dał?
Dziękujemy!




Dodaj komentarz