Współczesny świat uczy nas robienia kilku rzeczy naraz. Rozmawiamy przez telefon podczas gotowania obiadów, odpisujemy na maile w trakcie oglądania serialu i sprawdzamy media społecznościowe na spotkaniach. Wydaje się nam, że jesteśmy niezwykle wydajni i panujemy nad wieloma sprawami jednocześnie. Biologia ludzkiego organizmu działa jednak zupełnie inaczej, niż podpowiada nam to codzienna rutyna.
Jak mózg radzi sobie z kilkoma zadaniami naraz
Przekonanie o własnej wielozadaniowości to jeden z największych powszechnych mitów. Biologicznie rzecz ujmując, mózg człowieka nie potrafi wykonywać kilku wymagających poznawczo zadań jednocześnie. Zamiast prowadzić równoległe procesy, narząd ten błyskawicznie przełącza uwagę między poszczególnymi bodźcami.
Kiedy próbujesz pisać raport i słuchać ważnego komunikatu głosowego, w ośrodkowym układzie nerwowym za każdym razem dochodzi do operacji Stop/Start. To mechanizm ciągłego zatrzymywania jednego procesu i uruchamiania drugiego od nowa.
Dlaczego szybkie przeskakiwanie zmęczenia nie idzie w parze z efektywnością
Ciągłe skakanie między tematami ma swoją wymierną cenę, którą psychologia i neurologia określają jako koszt przełączania, czyli z angielskiego switching cost. Każda zmiana kontekstu generuje opóźnienia, które sumują się w ciągu całego dnia, drastycznie obniżając ogólną efektywność działania.
Zjawisko to potęguje tzw. pozostałość uwagi. Po przerwaniu danej czynności mózg nie resetuje się natychmiast. Przez pewien czas wciąż tkwi w poprzednim zadaniu, co utrudnia pełne wejście w nowy temat.
Ile czasu tracimy na powrót do skupienia
Gdy odrywasz się od pracy, by sprawdzić powiadomienie w telefonie, nie wracasz do swoich zajęć od razu. Pełny powrót do dawnej koncentracji po zmianie kontekstu wymaga zazwyczaj kilku minut. Kiedy zsumujemy te drobne przerwy w skali ośmiogodzinnego dnia roboczego, okaże się, że tracimy ogromne ilości czasu na samo wdrażanie się w przerwane wątki.
Obwody neuronalne odpowiedzialne za świadome rozwiązywanie problemów fizycznie nie potrafią angażować się w kilka różnych procesów równocześnie. Próba zmuszenia ich do tego przypomina próbę uruchomienia zbyt wielu wymagających programów na starym komputerze – urządzenie zaczyna zacinać się i zwalniać.
Mierzenie strat
Skutki uboczne ciągłego rozpraszania uwagi przekładają się na realne wyniki intelektualne. Ciekawych dowodów dostarczają analizy przeprowadzone przez University of London. Wynika z nich, że regularny multitasking może obniżyć iloraz inteligencji, czyli IQ, nawet o 10 punktów.
Co ciekawe, taki spadek sprawności umysłowej jest w pełni porównywalny do efektów zarpanej nocy bez zmrużenia oka. Oznacza to, że próbując zrobić wszystko naraz, sztucznie obniżamy swoje możliwości poznawcze do poziomu osoby niewyspanej.
Czy ten tekst coś Ci dał?
Dziękujemy!




Dodaj komentarz