7:00 15:41 (−3 min)Księżyc: pierwsza kwadraWarszawa 7°C
Ogród i natura

Dlaczego coraz więcej owadów pojawia się w miastach, a niektóre gatunki znikają z ogrodów?

Dlaczego owady znikają z ogrodów, a w miastach pojawiają się częściej? Sprawdź, co wpływa na ich populację i jak możesz pomóc im przetrwać.

Dlaczego coraz więcej owadów pojawia się w miastach, a niektóre gatunki znikają z ogrodów?
Fot. Barnabas Davoti / Pexels

Spacerując po betonowych alejach parków albo siedząc wieczorem na balkonie w bloku, łatwo zauważyć, że przyroda wokół nas mocno się zmienia. Jeszcze kilkanaście lat temu latarki w letnie wieczory przyciągały chmary ciem, a szyby samochodów po dłuższej trasie były „ozdobione” tysiącami małych śladów. Dziś jest zupełnie inaczej. Zamiast tego miasto staje się azylem dla jednych gatunków, podczas gdy inne całkowicie znikają z naszych oczu.

Betonowa dżungla jako pułapka i schronienie

Mogłoby się wydawać, że miasto to najgorsze miejsce dla żywych stworzeń. Hałas, spaliny, wszechobecny asfalt i beton tworzą tzw. „miejską wyspę ciepła”. Jednak dla wielu owadów betonowa przestrzeń to nie tylko zagrożenie, ale i szansa. Dlaczego? Ponieważ tradycyjne rolnictwo na wsiach bywa dla nich jeszcze bardziej bezwzględne. Monokultury upraw, ciężki sprzęt i wszechobecne opryski chemiczne sprawiają, że pola stają się pustynią.

Zupełnie inaczej jest w miastach, gdzie kosimy trawniki rzadziej, sadzimy kwiaty w donicach i tworzymy parki czy ogrody społeczne. W tych warunkach szczególnie dobrze radzą sobie owady zapylające, które znajdują tu stałe źródło pokarmu od wczesnej wiosny do późnej jesieni. Miasta oferują im mozaikę siedlisk, której często brakuje na nowoczesnych, wyjałowionych wsiach.

Kto znika z naszych ogrodów?

Niestety, nie wszystkim owadom miasto służy. Badania pokazują wyraźny spadek liczebności wielu grup. Szczególnie wrażliwe na skutki dynamicznej urbanizacji oraz utratę zieleni, takiej jak stare drzewa, dzikie łąki i zarośla, okazały się ćmy oraz bzygi. Bzygi, choć przypominają osy, są nieszkodliwymi muchówkami, których larwy zjadają mszyce. Bez nich nasze ogrody szybko stają się placem boju z szkodnikami.

Klimat i otoczenie zmieniają się tak szybko, że owady po prostu nie nadążają z ewolucją. Zauważalny jest spadek liczebności owadów latających, co potwierdzają dane z różnych regionów świata. Przykładowo, spadek liczebności owadów latających na subalpejskich łąkach w Kolorado wyniósł aż 72,4 procent w ciągu ostatnich 20 lat, a średni roczny spadek na badanych obszarach wynosi 6,6 procent. Choć dane te pochodzą z terenów naturalnych, trend ten uświadamia skalę problemu, która dotyka również zieleni miejskiej.

Zimowa pułapka i pogoda wariatka

Kolejnym potężnym problemem jest pogoda. Zimy w ostatnich latach stały się niezwykle łagodne. Dla owadów, które powinny zapadać w zimowy sen, to śmiertelne zagrożenie. Wysokie temperatury w środku stycznia czy lutego oszukują ich organizmy. Owady budzą się z uśpienia przedwcześnie, opuszczają swoje kryjówki i po prostu giną z głodu, ponieważ w przyrodzie nie ma jeszcze dla nich żadnego pożywienia.

Do tego dochodzi intensyfikacja zmian klimatycznych, chemia i wycinanie starych drzew pod kolejne inwestycje deweloperskie. Kiedy usuwamy z ogrodów stare pnie, grabimy liście do czysta i niszczymy dzikie zakątki, pozbawiamy owady miejsc do zimowania i rozmnażania.

Jak zamienić własny ogród w bezpieczny przystanek?

Warto pamiętać, że każdy z nas ma wpływ na to, czy owady przetrwają w naszej okolicy. Nie trzeba od razu zakładać wielkiej farmy ekologicznej. Wystarczy zostawić w ogrodzie lub na działce fragment „nieużytku”. Kawałek nieskoszonej trawy, sterta gałęzi czy pozostawione na jesień liście to idealne schronienie na zimę.

Zamiast trawnika przypominającego pole golfowe, który jest biologiczną pustynią, posiejmy rodzime gatunki kwiatów. Unikajmy też chemicznych oprysków przeciwko szkodnikom, bo zabijają one nie tylko te owady, które nam przeszkadzają, ale całą resztę pożytecznych stworzeń. Ogród przyjazny owadom to taki, w którym pozwalamy przyrodze na odrobinę kontrolowanego chaosu.

Czy ten tekst coś Ci dał?

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Adres e-mail nie będzie widoczny. Komentarze są moderowane.

Dodając komentarz, akceptujesz zasady dyskusji. Administratorem danych jest wydawca serwisu, szczegóły w polityce prywatności.

Pogoda i powietrze

Warszawa

7°

Pochmurno

  • Odczuwalna 4°
  • Wiatr 14 km/h
  • Wilgotność 91%
  1. śr10°4°100%
  2. cz9°8°53%
  3. pt8°-2°50%
  • PowietrzedobraPM2,5 11 µg/m³

Dane: Open-Meteo